یاس خونین حضرت فاطمه زهرا(س)، تنها مدافع راستين اميرالمؤمنين علی(ع)

 یاس خونین حضرت فاطمه زهرا(س)، تنها مدافع راستين اميرالمؤمنين علی(ع)

نوری از معدن نور(ثقلين)35
یاس خونین

حضرت فاطمه زهرا(س)، تنها مدافع راستين اميرالمؤمنين علی(ع)

از جمله شبهات وارده به قضايای مربوط به حمله به درب خانه اميرالمؤمنين(ع) و حضرت زهرا(س) ، اين است که آيا ممکن است با وجود حضرت اميرالمؤمنين (ع) ، تنها فاتح خيبر و شير خدا و رسولش، همسر مکرمه شان اينگونه مورد جسارت قرار بگيرند تا جايی که به شهادت ايشان منجر شود؟! از اين شبهه، شبهات ديگر هم متولد می شود که ما در اين مقام به بعضی ازآنها جواب می دهيم. اين مسأله هم مانند بسياری شبهات ديگر، از روايات موجود در منابع فريقين(شيعه و سنی) جواب کافی دارد.
شبهه اول: چرا با وجود مردی مانند اميرالمؤمنين(ع) و ديگر اصحاب ، حضرت زهرا(س) به درب خانه رفتند؟
جواب: در توضيح اين شبهه می گوييم اين اتفاق بارها در زمان رسول خدا (ص) اتفاق افتاده بود که ايشان با وجودی که در منزل بودند به همسران خود دستور می دادند که درب خانه را باز کنند، مانند روايات ذيل: ابن عساکر دمشقی و سايرين روايت می کنند که روزی پيامبر(ص) به منزل ام سلمه رفتند و پس از مدتی اميرالمؤمنين علی(ع) درب خانه را کوبيدند، پيامبر(ص) به ام سلمه فرمود :بلند شو و درب خانه را باز کن الی آخر روايت.(1)روايتی ديگر: در حديث معروف مرغ بريان(الطيرالمشوي) به روايت طبرسی در احتجاج ؛ اميرالمؤمنين(ع) به درب خانه آمدند و در را کوبيدند، رسول خدا(ص) به عايشه دستور دادند که درب را باز کند.(2) پس، اينکه حضرت زهرا(س) به درب خانه آمدند ، عملی مرسوم بوده است.
شبهه دوم: قبول کرديم که آمدن حضرت به عنوان يك زن، به درب خانه مرسوم بوده ، اما باز اين سؤال پيش می آيد که با وجود آنکه عده زيادی از مردم به درب خانه آمده بودند و با آتش و هيزم می خواستند افراد در خانه را مجبور به بيعت کنند، بهتر بود که خود اميرالمؤمنين (ع) و يا حداقل يکی از مردان به درب خانه می رفت!
جواب: می گوييم با توجه به اينکه رسول خدا(ص) به تازگی از دنيا رفته بودند و ايشان عزادار پدرگراميشان بودند، احتمال می دادند که اگر خود به درب خانه بروند، با رفتن ايشان و شنيدن حتی صدای او ، ممکن است مردم حياء کنند و برگردند و قضيه تمام شود ليکن دريغ از ذره ای حياء و قطره ای عرق شرم! معلوم شد که اين قصه سر دراز دارد و اين جامعه در اندك زمانی کوتاه آنچنان به قهقراء رفته تا جايی که قصد کرده اندکه اهل بيت پيامبر (ص) را در آتش دنيا طلبی خود بسوزانند ،آنجايی که حضرت صديقه (س) فرمود : آيا آمده ای که منزل ما را بسوزانی و جواب شنيد که بخدا قسم برشما آتش خواهم افکند.(3)
شبهه سوم: چرا اميرالمؤمنين(ع) از حق خود دفاع نکرد؟ بايد گفت اين شبهه ريشه در عدم آگاهی عموم مردم از اتفاقات روی داده در تاريخ ، بالأخص تاريخ صدر اسلام ، به علت عدم مطالعه است و بنده در اينجا عاجزانه از مؤمنين در خواست می کنم که با کتاب و مخصوصاً کتب دينی و اعتقادی انس بيشتری بگيرند تا دشمنان نتوانند از عدم آگاهی و علم مردم سوء استفاده کنند.
جواب: در اينجا روايتی نقل می کنيم تا با بيان آن ، اين شبهه رفع شود: اميرالمؤمنين(ع) فرمود: رسول خدا(ص) فرمودند :ای علی! قريش بر عليه تو بپا می خيزند و برای ظلم به تو هماهنگ می شوند .پس اگر ياورانی يافتی با قريش بجنگ و اگر ياورانی برای اين هدف نيافتی دست از جهاد بردار و خود را حفظ کن.(4) اميرالمؤمنين(ع)در جايی ديگر فرمود: اگر 40 مرد مصمم می يافتم بپا ميخاستم.(5) سلمان می گويد: اميرالمؤمنين(ع) ،نيمه شب ها ،حضرت زهرا(س) را سوار بر مرکب می کردند و دستان حسن و حسين(ع) را می گرفتند و به درب خانه قريش و انصار می رفتند و از آنان برای قيام عليه غاصبان دعوت می کردند. وقتی که صبح می شد جز 4 نفر کسی نمی آمد .من ، مقداد، ابوذر و زبير.(6) با توجه به روايات فوق و اينكه براساس شواهد تاريخی ، حمله به درب خا نه ، بعد از اين قضايا (يعنی کمک خواهی اميرالمؤمنين(ع) ) بوده و همچنين دستور رسول خدا(ص) به امام (ع) که اگر ياری نيافتی سکوت کن ، فلسفه سکوت امام (ع) مشخص می شود.
شبهه چهارم: جمله حضرت زهرا(س) خطاب به اميرالمؤمنين(ع) که فرمود: (يا بن أبی طالب ، اشتملت شملة الجنين ، وقعدت حجرة الظنين؛ ای پسر ابوطالب! مانند بچه ای در شکم مادر، دست و پای خود را در خود جمع کرده ای!؟ ومانند شخص متهم در گوشه غرفه نشسته ای!)(7)حالت عتاب و شکايت از ايشان دارد.
جواب: اين شبهه ازآنجا بيان شد كه مربوط به بحث سكوت اميرالمؤمنين(ع) بود. در جواب گفته می شود اگر شخصی صفات شخص معصوم را بداند، هيچ زمان اين شبهه در ذهن او خطور نمی کند. تمام افعال و اقوال معصوم چون خدايی است ، و به طور حتم مورد رضايت خداست، حجت است و هيچ اشتباهی در آن راه ندارد و لذا اگر همه معصومين در يکجا جمع شوند به اندازه سر سوزنی باهم اختلاف پيدا نمی کنند. پس فرمايش حضرت زهرا(س) از روی نارضايتی به شيوه امام(ع) نبوده كه ايشان همانطور كه گفته شد دستور پيامبر(ص) را اطاعت کردند؛ بلکه ايشان درصدد بيان موقعيت امام(ع) در بين مردم مدينه بود تا هم از طرفی ، درد دلی باشد و از طرفی ديگر ، موقعيت مظلومانه اميرالمؤمنين(ع) را به آيندگان نشان دهند.
شبهه پنجم:چرا امام(ع) در برابر عمل خليفه دوم در صدمه زدن وجسارت به حضرت فاطمه زهرا(س) عکس العملی نشان ندادند؟
جواب: در جواب می گوييم ، اين شبهه نيز رد می شود و اصلاً اينطور نبوده است ، دليل ما روايت ذيل است: عمر آتش را طلبيد و درب خانه را سوزاند و سپس درب خانه را با فشار باز کرد و حضرت زهرا (س) پشت در قرار گرفت و…. فرياد زد: يا ابتاه يا رسول الله! عمر شمشير را در حالی که در غلافش بود بلند کرد و به پهلوی حضرت زد. آن حضرت ناله کرد و فرمود: يا ابتاه! ای پدر . عمر تازيانه را بلند کرد و به پهلو و بازوی حضرت زد . حضرت زهرا (س) فرياد زد: يا رسول الله ببين ابوبکر و عمر با بازماندگانت چه بدرفتاری کردند. ناگهان علی(ع) از جا برخواست و گريبان عمر را گرفت و او را به شدت کشيد و بر زمين زد و بر بينی و گردنش کوبيد و خواست که او را بکشد ولی سخن پيامبر(ص) و وصيت های ايشان را به ياد آورد و فرمود: ای پسر صهاک! قسم به آنکه محمد(ص) را به پيامبری برگزيد اگر نبود مُقدرّی که از طرف خدا گذشته و عهدی که پيامبر (ص) با من نموده است می دانستی که تو نمی توانی به خانه من وارد شوی.عمرکمک خواست. مردم آمدند تا داخل خانه شدند و اميرالمؤمنين(ع) به سراغ شمشيرش رفت .تا آنجا که روايت می نويسد:مردم بر سر اميرالمؤمنين(ع) ريختند عده ای شمشير به دست گرفتند و بر آن حضرت حمله ور شدند و اورا گرفتند و برگردن ايشان طنابی انداختند.[8] با توجه به اين روايت،آنگونه که در ذهن کسانی که اين شبهه را داشتند، نيست که اميرالمؤمنين(ع) گوشه ای ايستاده و شاهد ماجرای جسارت به حضرت زهرا(س) بوده باشد. بلکه امام(ع) به دفاع از ايشان آمدند ليکن دريغ از امت رسول خدا(ص) که بر سر او ريختند و اورا خلع سلاح کردند .چه بد مردمی که با امام خود و تنها يادگار رسول خدا(ص) چه رفتار شيطان پسندی کردند.
جمع بندی مطالب:
1-رفتن به درب خانه توسط حضرت زهرا(س) ،امری طبيعی بوده و بارها اتفاق افتاده است.
2-امام(ع) بعد از آنکه خود را تنها و بی ياور ديد به وصيت رسول خدا(ص) عمل کردند و سکوت کردند.
3- هدف از اينکه حضرت زهرا (س) به درب خانه رفتند آن است که تصور می کردند مردم حرمت ايشان رانگاه می دارند.
4- جمله حضرت زهرا(س) خطاب به امام(ع) درد دل بود و نه سرزنش.
5- اميرالمؤمنين(ع) در قضيه جسارت خليفه دوم به ساحت حضرت زهرا(س) عکس العمل تند و عملی نشان دادند. و در آخر می گوييم: عمل امام (ع) بر همه مردم حجت است و ايشان به دستور خداوند متعال عمل کردند. خود ايشان هم در کلام خود به اين نکته اشاره دارند که سکوت من به دستور خدا و رسولش بود. والسلام عليکم و رحمة الله
(1) : تاريخ مدينه دمشق:ج 42 ص471 و التدوين فی اخبار قزوين:ج1ص89.
(2) : الاحتجاج(طبرسی):ج1ص293.
(3): العقدالفريد:ج4ص247و تاريخ ابو الفداء:ج1 ص107.
(4): الغيبة(شيخ طوسی): ص193.
(5): شرح نهج البلاغة (ابن ابی الحديد): ج2ص22.
(6): کتاب سليم بن قيس:ص146.
(7) : الاحتجاج(طبرسی): ج1ص145.
(8) : كتاب سليم بن قيس: ص150.

سيد محمد جواد موسوی_دی1397_جمادی الاول 1440
دفتر آيت الله سيد عبدالصاحب موسوی(دامت برکاته)_قم المقدسه

نویسنده مقاله

حجت الاسلام والمسلمین سید محمد جواد موسوی

منشورات ذات صلة